De doorlopende leerlijn: dé kracht van een (goed) IKC

Een goed Integraal Kindcentrum (IKC) is vooral een plek zonder drempels. Niet alleen voor het kind, maar ook voor ouders. Je stapt niet een school of opvang binnen, je stapt een omgeving binnen waar álles in het teken staat van kindontwikkeling. En je ziet een team. Geen leerkrachten hier, pedagogisch medewerkers daar – maar één IKC-team dat samenwerkt aan één doorlopende leerlijn van 0 tot 12 jaar. Eén vertrouwde omgeving met één pedagogische visie.

Die doorlopende leerlijn of doorgaande lijn vraagt om een andere manier van kijken en organiseren. Binnen een goed IKC zijn pedagogisch medewerkers niet ‘de mensen van de opvang’, maar volwaardige teamleden. Hetzelfde geldt voor de leerkrachten. Het onderscheid vervaagt – en dat is precies de bedoeling.

Maar wat is dan die doorgaande lijn?

‘Een doorlopende leer-, speel- en ontwikkellijn’ klinkt mooi, maar wat bedoelen we daar nou echt mee?

Voor Spiekr betekent het: vanaf de babygroep tot en met groep 8 doelgericht werken aan vaardigheden die kinderen helpen om stevig in het leven te staan. Denk aan:

• nieuwsgierigheid stimuleren
• zelfredzaamheid vergroten
• sociaal leren handelen
• leren leren.

En dat gebeurt niet pas als kinderen leren lezen of rekenen. In groep 8 willen we dat kinderen zelfstandig hun werk kunnen plannen. Dat begint niet ineens daar. In groep 7 oefenen ze met weektaken. In de kleutergroepen doen ze dat met een werkles en een taakje. Bij de peuters pakken kinderen zelf hun materiaal voor een activiteit. En in de babygroep? Daar bieden we kinderen de ruimte om zelfstandig te gaan spelen, om zelf iets te pakken – of zelfs al op te ruimen.

Dat lijkt misschien klein, maar het is groot. Want een goede doorgaande lijn betekent dat ieder kind, op diens eigen niveau, steeds opnieuw wordt uitgedaagd om stappen te zetten. Om te groeien in zelfvertrouwen, initiatief en vaardigheden.

Doorgaande lijn: creëer een solide netwerk binnen het IKC

Een doorgaande lijn klinkt als iets groots, maar begint klein. Bij mensen die elkaar kennen, en dus ook weten wat ze van elkaar kunnen verwachten.

Plan vaste momenten waarop pedagogisch medewerkers en leerkrachten elkaar écht ontmoeten. Niet alleen als er een kind overgaat van peutergroep naar kleuterklas, maar ook tussendoor: om uit te wisselen, te overleggen, van elkaar te leren. Want alleen als je snapt hoe de ander werkt, kun je écht samenwerken aan die doorgaande lijn.

Bij Spiekr gebruiken we hiervoor een praktische tool: de Kijkwijzer. Daarmee ga je als professional letterlijk bij elkaar op bezoek – een soort mini-stage – om te zien hoe het er in de groep van je collega aan toe gaat. Niet om te controleren, maar om te begrijpen:

• Wat is de focus in deze leeftijdsgroep?
• Hoe wordt er gewerkt aan ontwikkeling, zelfstandigheid, taal of spel?
• En hoe kunnen we daar als team op voortbouwen?

Die uitwisseling is ontzettend waardevol. Want je kunt pas goed aansluiten op elkaars werk, als je weet hoe dat werk eruitziet. Elkaars vak kennen is cruciaal – en levert vaak ook een hoop erkenning en inspiratie op.

Vergeet de ouders niet

Ook ouders zijn hierin onmisbaar. Zij maken de overgang van opvang naar school van dichtbij mee – en nemen waardevolle kennis, zorgen en ervaringen mee.

Betrek hen actief:

• Laat ze zien hoe de doorgaande lijn werkt
• Vertel wat kinderen op verschillende leeftijden nodig hebben
• Vraag hoe zij de overstap ervaren – en waar zij behoefte aan hebben

Zo creëer je niet alleen intern verbinding, maar bouw je samen met ouders aan één stevig netwerk rondom het kind.

Werk aan verbinding – ook zonder agenda

Tot slot: plan niet alleen inhoudelijke overleggen, maar ook gewoon iets leuks met het hele team. Pizza eten, een pubquiz, een borrel – zolang het maar laagdrempelig is en mensen met elkaar in gesprek komen. Laat medewerkers van opvang en onderwijs de organisatie van zo’n bijeenkomst samen doen. Zo ontstaan vanzelf die informele lijntjes die de samenwerking in de dagelijkse praktijk zóveel makkelijker maken.